Onderhoud luchtbehandelingskast: wat hoort erbij en hoe vaak?

Een luchtbehandelingskast draait vaak duizenden uren per jaar. Filters raken vol, warmtewisselaars en batterijen vervuilen, en ventilatoren en regelingen slijten. Goed onderhoud houdt de lucht schoon, het energieverbruik laag en de installatie bedrijfszeker. In dit artikel leest u wat er bij het onderhoud van een LBK hoort, hoe vaak de belangrijkste onderdelen aandacht nodig hebben en welke regels er gelden.

Waarom is onderhoud van een LBK belangrijk?

• Luchtkwaliteit: vuile filters, lekbakken en batterijen kunnen de lucht die het gebouw in gaat vervuilen.
• Energieverbruik: een vol filter of een vervuilde warmtewisselaar verhoogt de luchtweerstand. Een ventilator die op een vaste luchthoeveelheid regelt, gaat dan harder draaien.
• Bedrijfszekerheid: slijtage aan riemen, lagers en regelonderdelen leidt zonder controle tot storingen.
• Levensduur: volgens een studie van de Rijksgebouwendienst bereiken onderdelen van een LBK na 12 tot 14 jaar een matige conditie. Tijdig onderhoud en vervanging van onderdelen houden de kast langer bruikbaar.

Wat hoort bij het onderhoud van een LBK?

Filters
Filters worden vervangen als de drukval te hoog wordt of als de maximale gebruiksduur is bereikt. De Duitse hygiënerichtlijn VDI 6022 noemt maximaal één jaar voor de eerste filtertrap en twee jaar voor de volgende trappen. Sinds 2018 moet een nieuwe niet-residentiële ventilatie-unit met filter een signaal of alarm geven als de filterdrukval de maximale einddrukval overschrijdt. Lees meer in ons artikel over filters in een luchtbehandelingskast.

Warmteterugwinning
De warmtewisselaar wordt gecontroleerd op vervuiling en zo nodig gereinigd. Bij een warmtewiel horen ook de aandrijving en de afdichtingen bij de controle. Bij een twincoil-systeem worden de pomp en het water-glycolmengsel in het circuit gecontroleerd.

Batterijen, lekbak en sifon
Verwarmings- en koelbatterijen worden gecontroleerd op vervuiling en lekkage. Onder een koelbatterij zit een lekbak die schoon en onder afschot moet blijven. De sifon van de condensafvoer moet gevuld zijn en goed werken. Een fabrikant van sifons adviseert die elke drie maanden te controleren.

Ventilatoren
Bij ventilatoren met een riemaandrijving worden de riemspanning en de slijtage gecontroleerd. Bij direct aangedreven ventilatoren gaat het om lagers, trillingen en de aansluiting van de motor.

Bevochtiging
Heeft de kast een bevochtiger, dan verdient die extra aandacht vanwege het risico op legionella. ISSO-publicatie 55.3 beschrijft hoe luchtbevochtigingssystemen legionellaveilig worden ontworpen, uitgevoerd en beheerd.

Regeling en sensoren
Temperatuur-, druk- en CO2-sensoren, kleppen en de instellingen van de regeling worden gecontroleerd. Afwijkingen in de regeling leiden snel tot comfortklachten of onnodig energieverbruik.

Koeling met koudemiddel
Is de koelbatterij direct aangesloten op een buitenunit met een gefluoreerd koudemiddel, dan geldt bij 5 ton CO2-equivalent of meer een periodieke lekcontrole volgens de F-gassenverordening. Lees meer in ons artikel over de F-gassenverordening.

Hoe vaak heeft een LBK onderhoud nodig?

Er is geen vaste termijn die voor elke kast geldt. De frequentie hangt af van de draaiuren, de vervuiling van de buitenlucht en de werkruimte en de onderdelen in de kast. Uitgangspunten zijn:

• de onderhoudsvoorschriften van de fabrikant;
• de filtertermijnen uit VDI 6022, of eerder als de drukval de grens bereikt;
• de wettelijke termijnen voor lekcontrole als er een gefluoreerd koudemiddel in het systeem zit;
• vaker controleren bij stof, vet of vocht in de omgeving.

In de praktijk wordt het onderhoud vastgelegd in een schema met vaste bezoeken per jaar. Lees meer over wat er in een contract thuishoort in ons artikel onderhoudscontract airco en klimaatinstallatie.

Is onderhoud van een LBK verplicht?

Het Arbobesluit eist dat een ventilatie-installatie altijd bedrijfsklaar is, geen hinderlijke tocht veroorzaakt en storingen signaleert waar dat nodig is voor de gezondheid. Zonder onderhoud is dat lastig waar te maken. Daarnaast gelden de lekcontroles uit de F-gassenverordening voor installaties met voldoende gefluoreerd koudemiddel. Valt uw organisatie onder de energiebesparingsplicht, dan moet u energiebesparende maatregelen nemen met een terugverdientijd van vijf jaar of minder.

Wat kost onderhoud aan een LBK?

De kosten hangen af van de grootte en de samenstelling van de kast, het aantal filters, de bereikbaarheid, de frequentie en wat er in het contract is opgenomen, zoals storingsdienst en filters. Een vaste prijs is daarom niet te geven. Een onderhoudsvoorstel op basis van uw installatie geeft een realistisch beeld.

Veelgestelde vragen over onderhoud van een LBK

Kan ik de filters zelf vervangen?
Filters vervangen is een eenvoudige handeling als u de juiste filters heeft en de kast veilig kunt uitschakelen. Het onderhoud aan de rest van de kast laat u over aan een vakbedrijf.

Hoe merk ik dat mijn LBK onderhoud nodig heeft?
Signalen zijn een filteralarm, een hoger energieverbruik, klachten over luchtkwaliteit of temperatuur, ongewoon geluid van de ventilator en water in of onder de kast.

Moet een LBK gereinigd worden?
Ja. Behalve filters vervangen horen ook het reinigen van warmtewisselaar, batterijen en lekbak bij het onderhoud. Hoe vaak, hangt af van de vervuiling.

Wat doet Klima Groep hierin?

Klima Groep verzorgt periodiek onderhoud aan luchtbehandelingsinstallaties en WTW-units voor bedrijven in Twente en Overijssel. Wij voeren preventieve controles uit op filters, regeltechniek, warmtewisselaars en ventilatoren, reinigen waar nodig en stellen componenten opnieuw af. Veel systemen kunnen wij op afstand uitlezen, zodat afwijkingen vroeg zichtbaar zijn. Een storing meldt u via ons klantportaal. Wij nemen binnen 30 minuten contact met u op. Lukt dat niet, dan bellen wij u uiterlijk de volgende werkdag. Met een 24/7-servicecontract staan wij ook buiten kantoortijden voor u klaar.

Bekijk onze pagina service en onderhoud of neem contact op via 0546 589 000.