EC-ventilatoren, warmteterugwinning of een betere regeling: lees welke maatregelen een bestaande LBK zuiniger maken en wanneer vervangen beter is.
Een bestaande luchtbehandelingskast hoeft niet altijd vervangen te worden. Is de omkasting nog in goede staat, dan levert het vervangen van ventilatoren, het toevoegen van warmteterugwinning of een betere regeling vaak een flinke energiebesparing op tegen lagere kosten dan een nieuwe kast. In dit artikel leest u welke maatregelen er zijn, welke wettelijk verplicht kunnen zijn en wanneer vervanging toch verstandiger is.
Signalen dat een luchtbehandelingskast niet meer optimaal werkt:
Ventilatoren vervangen door EC- of plugfans
Oudere kasten hebben vaak een slakkenhuisventilator met riemaandrijving. Een direct aangedreven ventilator met een EC-motor heeft geen riemverliezen en is traploos in toerental te regelen. Leveranciers van zulke retrofits noemen besparingen tot 30 à 50 procent, afhankelijk van de oude ventilator en het aantal draaiuren. Een meting vooraf laat zien wat het in uw situatie oplevert.
Warmteterugwinning toevoegen
Heeft de kast mechanische toevoer en afvoer maar geen warmteterugwinning, dan kan vaak een twincoil-systeem worden ingebouwd. Daarbij komt in de toevoer en in de afvoer een batterij, verbonden met een leidingcircuit met een water-glycolmengsel. RVO noemt voor een twincoil een rendement van ongeveer 60%. Het voordeel is dat de toevoer- en afvoerkast niet naast elkaar hoeven te staan.
Regeling aanpassen
Een klokregeling zorgt dat de installatie buiten de gebruikstijden uit of laag staat. Een regeling op CO2 of aanwezigheid past de hoeveelheid lucht aan op het werkelijke gebruik. Met nieuwe sensoren en een koppeling met het gebouwbeheersysteem houdt u bovendien zicht op de prestaties.
Filters met een lagere weerstand
Filters met een groter oppervlak en een lagere begindrukval verlagen het ventilatorvermogen, bij dezelfde filterklasse.
Batterijen, lekbak en omkasting herstellen
Gecorrodeerde batterijen kunnen worden vervangen of beschermd met een coating. Ook de binnen- en buitenzijde van de omkasting en de lekbak kunnen worden hersteld en gecoat. Dat verlengt de levensduur van de kast.
Reinigen en opnieuw inregelen
Een grondige reiniging van de kast en de batterijen, gevolgd door het opnieuw inregelen van de luchthoeveelheden, herstelt vaak al een deel van de oorspronkelijke prestaties.
Valt uw organisatie onder de energiebesparingsplicht, dan moet u alle maatregelen nemen met een terugverdientijd van vijf jaar of minder. Die plicht geldt vanaf een jaarlijks verbruik van 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas(equivalent). De Erkende Maatregelenlijst voor gebouwen bevat onder meer deze maatregelen voor ventilatie:
De volgende rapportage voor de informatieplicht moet uiterlijk 1 december 2027 bij RVO binnen zijn. De voorwaarden per maatregel staan op de website van RVO.
Ja. Op de Energielijst 2026 staat de maatregel 210804, verduurzaming van een bestaande luchtbehandelingskast. Voorwaarde is de plaatsing van één of meer direct aangedreven EC-ventilatoren met een luchtdebiet van minimaal 1.000 m³/h. Debietmeting, regeling, warmteterugwinning en een coating van de binnenzijde kunnen meetellen. Via de Energie-investeringsaftrek trekt u 40% van de investering af van de fiscale winst. Let op de maximale bedragen en de aanvraagtermijn van drie maanden na opdracht.
Renoveren ligt voor de hand als de omkasting, de isolatie en de afdichting nog in goede staat zijn en de kast qua capaciteit past bij het huidige gebruik. Een studie van de Rijksgebouwendienst, gepubliceerd in TVVL Magazine, laat zien dat componenten van een LBK na 12 tot 14 jaar een matige conditie bereiken en na 17 tot 23 jaar een slechte conditie. Tijdig onderhoud en vervanging van onderdelen kunnen de levensduur van de kast verlengen.
Vervangen is verstandiger als de omkasting ernstig is gecorrodeerd, als warmteterugwinning niet in te passen is of als het gebouw intussen een ander gebruik heeft. Een nieuwe kast moet voldoen aan de huidige Ecodesign-eisen. Een kast met toe- en afvoer heeft dan warmteterugwinning nodig met een thermisch rendement van minimaal 73%, of 68% bij een twincoil-systeem.
Wat levert een EC-ventilator op?
Dat hangt af van de oude ventilator, het debiet en de draaiuren. Leveranciers noemen besparingen tot 30 à 50 procent. Een meting van het huidige verbruik geeft de beste onderbouwing.
Kan een luchtbehandelingskast worden gecoat?
Ja. Batterijen en omkasting kunnen worden voorzien van een beschermende coating tegen corrosie. Dat is zinvol bij een buitenopstelling of in een agressieve omgeving.
Hoe lang gaat een gerenoveerde LBK nog mee?
Dat hangt af van de staat van de omkasting. Als die goed is en de slijtagedelen zijn vervangen, kan de kast nog jaren mee.
Moet een gerenoveerde kast voldoen aan Ecodesign?
De Ecodesign-eisen gelden voor ventilatie-units die nieuw op de markt komen. Laat bij een grote ombouw beoordelen welke eisen van toepassing zijn.
Klima Groep analyseert uw bestaande installatie en adviseert welke maatregelen zinvol zijn. Wij kijken naar de staat van de kast, het energieverbruik, de regeling en de eisen die gelden voor uw gebouw. Na de uitvoering blijven wij betrokken met onderhoud, monitoring en optimalisatie.
Lees ook ons artikel over onderhoud van een luchtbehandelingskast, bekijk de pagina service en onderhoud of neem contact op via 0546 589 000.
